Hakkımda

FİRUZ DEMİR YAŞAMIŞ Siyasal Bilgiler Fakültesi’ni bitirmiştir (1968). University of Southern California’da planlama (kentsel ve bölgesel çevre) ve kamu yönetimi yüksek lisans programlarını bitirmiştir (1976). Siyaset ve Kamu Yönetimi Doktoru (1991). Yerel Yönetimler, Kentleşme ve Çevre Politikaları bilim dalında doçent (1993). Başbakanlık Çevre Müsteşarlığı’nın kuruluşu sırasında müsteşar vekili. (1978-80) UNICEF Türkiye temsilciliği. (1982-84) Dünya Bankası’nın Çukurova Kentsel Gelişme Projesi’nde kurumsal gelişme uzmanı. (1984-86) Çankaya Belediyesi’nin kurumsal gelişme projesini yürütmüştür. (1989-91) Yedinci Kalkınma Planı “Çevre Özel İhtisas Komisyonu”nun başkanlığı. DPT “Çevre Yapısal Değişim Projesi” komisyonu başkanlığı. Cumhurbaşkanlığı DDK’nun Devlet Islahat Projesi raportörü. (2000-1) Çevre Bakanlığı Müsteşarı (Şubat 1998 – Ağustos 1999). Sabancı Üniversitesi tam zamanlı öğretim üyesi. (2001-2005) Halen yarı zamanlı öğretim üyesi olarak çeşitli üniversitelerde ders vermektedir. Şimdiye kadar ders verdiği üniversiteler arasında Ankara, Orta Doğu, Hacettepe, Fatih, Yeditepe, Maltepe ve Lefke Avrupa (Kıbrıs) üniversiteleri bulunmaktadır.
Blogger tarafından desteklenmektedir.

Translate

Toplam Sayfa Görüntüleme Sayısı

EVİM: ARKEON, TUZLA, ISTANBUL, TÜRKİYE

EVİM: ARKEON, TUZLA, ISTANBUL, TÜRKİYE
EV

Bu Blogda Ara

4 Mart 2026 Çarşamba

 

ABD Kamuoyunda İsrail ve Filistin Algısı: Niceliksel Çözümleme ve Akademik Okuma

 

 

 

Prof. Dr. Firuz Demir Yaşamış

 

 

 

 

 

Öz

Bu çalışma, Amerika Birleşik Devletleri (ABD) kamuoyunun İsrail–Filistin sorununa yönelik tutumlarını niceliksel veriler ışığında incelemektedir. Gallup (2001–2026) ve Pew Research Center (2022–2025) anketleri ABD kamuoyunda İsrail lehine olan tarihsel üstünlüğün azaldığını ve Filistin lehine bir denge oluştuğunu göstermektedir. Çalışma, partizan, yaş ve demografik farklılıklar üzerinden bu değişimi analiz etmekte ve olası ABD dış siyasa etkilerini tartışmaktadır.

Anahtar Kelimeler: ABD kamuoyu, İsrail, Filistin, Gallup, Pew Research, dış siyasa, niceliksel çözümleme

 

Abstract

This study examines the attitudes of the American public toward the Israel–Palestine issue using quantitative data. Surveys conducted by Gallup (2001–2026) and Pew Research Center (2022–2025) indicate that the historical U.S. public preference for Israel has decreased, while support for Palestine has increased, creating a more balanced perception. The study analyzes these changes in relation to partisan, age, and demographic differences, and discusses potential implications for U.S. foreign policy.

Key Words: U.S. public opinion, Israel, Palestine, Gallup, Pew Research, foreign policy, quantitative analysis

Giriş

ABD kamuoyunun İsrail–Filistin sorununa yönelik tutumları, uzun yıllar boyunca İsrail lehine belirgin bir üstünlük göstermiştir. Ancak son yıllarda yapılan Gallup (2001–2026) ve Pew Research Center (2022–2025) anketleri, bu eğilimde önemli değişiklikler olduğunu ortaya koymaktadır. Özellikle partizan kimlik, yaş ve demografik etmenler, kamuoyunun İsrail ve Filistin halklarına ve yönetimlerine yönelik algılarını şekillendirmektedir. Bu çalışma, söz konusu değişimleri niceliksel veriler ışığında çözümleyerek ABD kamuoyunun Orta Doğu’ya ilişkin tutumlarının uzun dönemli evrimini ve olası dış siyas etkilerini değerlendirmeyi amaçlamaktadır.

Yöntem

Bu araştırmada Gallup (2026) ve Pew Research Center (2025) verileri ile bağımsız medya çözümlemelerinden yararlanılmıştır. Veriler, yaş grupları, partizan kimlik ve genel sempati düzeyleri açısından ayrıştırılmıştır. Çözümleme, verilerin tablo ve grafikler ile sunulmasını içermektedir.

Bulgular

Kamuoyu Sempatisi

Tablo 1:

 

ABD kamuoyunda İsrail ve Filistin’e yönelik sempati dağılımı

Grup

Filistin’e Sempati (%)

İsrail’e Sempati (%)

Genel Toplam

41

36

Demokratlar

65

17

Cumhuriyetçiler

25

70

18–34 yaş

53

28

55+ yaş

29

61

 

Aşağıdaki Grafik 1 Cumhuriyetçi ve Demokrat Parti’ye sempati duymayan bağımsızların Orta Doğu’da İsrail ve Filistin’e duydukları sempatinin yıllar içinde değişimini göstermektedir. İsrail’e duyulan sempati hızla azalırken 2025’den itibaren eğilim Filistin yönüne dönmüştür.

Grafik 1: Orta Doğu Konusunda Bağımsızların Sempatisi

Grafik 2 ise bu değişimin Demokratlar arasında çok daha yüksek olduğunu göstermektedir. Önemli değişim yılı ise 2023’tür.

Grafik 2: Demokratların Orta Doğu’daki Sempati Yönelimi

Grafik 3’te ise Amerikalıların genel olarak İsrail ve Filistin’e karşı duydukları olumlu duygulardaki değişim ele alınmaktadır. Filistin’e karşı olumlu duygular köktenci biçimde artarken İsrail’e duyulan olumlu duygular hızla azalmaktadır.

Grafik 3: Amerikalıların Ülkeler Hakkındaki Olumlu/Çok Olumlu Görüşleri

Aşağıdaki Grafik 4 ise bağımsız Filistin Devleti konusundaki Amerikan halkının desteğindeki değişimi göstermektedir. 2026 itibarıyla bağımsız Filistin Devleti’ni destekleyenlerin oranı yüzde 57 iken karşı çıkanların oranı yüzde 28’de kalmaktadır.

Grafik 4: Amerikalıların Bağımsız Filistin Devleti Konusundaki Desteği

Grafik 5’te ise bağımsız Filistin Devleti’ni olumlu bulanların partilere göre dağılımı verilmektedir. Destek demokratlar arasında artarak yüzde 77’e gelmişken liberaller arasında düzenli artışla yüzde 57 ve Cumhuriyetçiler arasında düşüşle yüzde 33 olarak ölçülmüştür.

 

Grafik 5: ABD’de Bağımsız Filistin Devleti için Desteğin Partilere Göre Desteği

Aşağıdaki PEW Research’ tarafından yapılan Grafik 6 ise aynı eğilimleri inceleyen bir başka araştırmadır. Araştırma sonuçlarına göre, Amerikalıların İsrail halkına yönelik görüşleri hala hükümetine kıyasla çok daha olumludur, ancak her ikisi de giderek daha olumsuz duruma gelmiştir. Gallup’un araştırma sonuçları PEW araştırmasında da desteklenmektedir.

Grafik 6: PEW Research’in bulguları

PEW Research’ten alınan aşağıdaki Grafik 7 ise daha ayrıntılı bilgiler sunmaktadır.

Grafik 7: Partilere göre İsrail ve Filistin Halkları ile İsrail Hükümeti Hakkındaki Amerikan Halkı Görüşleri

PEW araştırmasına göre, Amerikalılar hem İsrail halkı hem de Filistin halkı hakkında olumsuz görüşlerden çok olumlu görüşler ifade etmektedir. Grafik, Amerikalıların İsrail halkına yönelik görüşlerinin hükümetine kıyasla çok daha olumlu olduğunu göstermektedir. Ancak her ikisi de giderek daha olumsuzlaşmaktadır. Bölgedeki siyasal liderlik hakkında (İsrail hükümeti, Filistin Yönetimi ve Hamas) görüşler ise olumlu görüşlerden daha olumsuzdur. Yaklaşık her altı Amerikalıdan beşi (%59) artık İsrail hükümetini olumsuz değerlendirirken, %68 Filistin Yönetimini olumsuz, %84 ise Hamas hakkında olumsuz görüşe sahiptir. İsrail halkı ve hükümetine yönelik görüşler önceki yıllara göre daha olumsuzdur. Buna karşılık Filistin halkına yönelik görüşler göreli olarak kararlı kalmıştır. Amerikalı yetişkinlerin %56’sı İsrail halkına olumlu bakmaktadır. Bu oran 2024’e göre 8 puan, 2022’ye göre 11 puan düşmüştür. Amerikalıların %59’u İsrail hükümetini olumsuz değerlendirirken, %35’i olumlu görüş bildirmektedir. Bu görüşler, 2024’e göre daha olumsuzdur. 2022’de görüşler daha dengeliydi. Filistin halkına yönelik görüşler 2022’den beri ABD’de göreli olarak kararlıdır. Son araştırmada ABD halkı %52 olumlu görüş bildirmiştir. Bu oran 2024’te %50, 2022’de %53’tü. Filistin Yönetimi ve Hamas’a yönelik görüşler de son bir yılda göreli olarak kararlı ve çoğunlukla olumsuzdur. ABD halkının %68’i Batı Şeria’yı kontrol eden Filistin Yönetimini olumsuz değerlendirmektedir. Daha büyük bir oran (%84), Gazze’yi kontrol eden Hamas’ı olumsuz değerlendirmektedir.  Bu grupların çoğuna yönelik görüşlerde partiler arasında farklılıklar vardır. Tek istisna Hamas’tır. Her iki partiden de (Cumhuriyetçi ve Demokrat) geniş çoğunluk tarafından olumsuz görülmektedir. (PEW 2025)

Olumsuz Algı ve Hükümet Değerlendirmesi

Pew Research verilerine göre, Amerikan yetişkinlerin %59’u İsrail hükümetini olumsuz değerlendirmektedir. Bu durum, halkın sadece sempatiyi değil, siyasal tercihleri ve eleştirel bakışı da şekillendirdiğini göstermektedir.

İki Devletli Çözüm Desteği

Anketler, ABD’deki yetişkinlerin %57’sinin Filistin’in bağımsız bir devlet olarak tanınmasını desteklediğini göstermektedir. Bu durum, partiler üstü normatif bir destek eğilimini ortaya koymaktadır.

Tartışma

Partizan ve Demografik Ayrışma

Veriler, kamuoyu tutumlarının partizan kimlik ve yaş grupları ile güçlü şekilde ilişkili olduğunu göstermektedir. Demokrat seçmenler ve gençler Filistin lehine bir eğilim sergilerken, Cumhuriyetçiler ve yaşlı seçmenler hala İsrail yanlısı bir tutum göstermektedir.

Değişimin Stratejik ve Normatif Önemi

ABD’deki kamuoyu değişimi henüz doğrudan dış siyasada köktenci bir dönüşüme yol açmamaktadır. Ancak partizan kutuplaşma ve genç kuşak eğilimleri, uzun vadede ABD dış siyasasının tonunu ve diplomatik söylemlerini etkileyebilir. Bu noktada medya ve sosyal medyanın rolü de belirleyici olmuştur.

Sonuç

2001–2026 döneminde ABD kamuoyunda gözlenen eğilimler, İsrail’e yönelik sempati oranlarının azaldığını ve Filistin’e yönelik sempati oranlarının arttığını göstermektedir. Çözümlemeler bu değişimin özellikle Demokrat seçmenler ve genç yaş grupları arasında belirgin olduğunu ortaya koymaktadır. Ayrıca, İsrail ve Filistin’in siyasal liderliklerine yönelik algılar, halk algısına kıyasla daha olumsuzdur ve partizan farklılıklar bu algılarda etkili rol oynamaktadır. Niceliksel veriler, kamuoyundaki bu eğilimlerin kısa ve uzun vadede ABD dış siyasasının tonunu ve diplomatik söylemlerini etkileyebileceğini göstermektedir. Türkiye’deki akademik çevreler açısından bu sonuçlar ABD’nin Orta Doğu siyasaları ve kamuoyu devingenlerini anlamak için önemli çıkarımlar sunmaktadır.

Kaynakça

Vigers, Bendict. (2026). Israelis No Longer Ahead in Americans' Middle East Sympathies. Israel still viewed more favorably; support for two-state solution highest since 2003. https://news.gallup.com/poll/702440/israelis-no-longer-ahead-americans-middle-east-sympathies.aspx?utm_source=chatgpt.com&thank-you-subscription-form=1

Van Green, Ted ve arkadaşları. (2025).How Americans View the Israel-Hamas Conflict 2 Years Into the War. Americans’ views of Israelis, Palestinians and their political leadership. PEW Research. https://www.pewresearch.org/politics/2025/10/03/americans-views-of-israelis-palestinians-and-their-political-leadership/?gad_source=1&gad_campaignid=22378837192&gbraid=0AAAAA-ddO9F5Hr3gXzdaXgGLVBR-9IpOg&gclid=CjwKCAiAzZ_NBhAEEiwAMtqKy3w91jMABS2QjAJiNaJKjt-1UI97mOf2qkE8ZxZQcUaz2v9IaaH-dxoCvmkQAvD_BwE

 

Hiç yorum yok: